Bagmati

Bagmati verwijst voornamelijk naar een heilige rivier in Nepal, die nauw verbonden is met de religieuze, stedelijke en culturele geschiedenis van de Kathmanduvallei. De rivier stroomt langs belangrijke hindoeïstische en boeddhistische plaatsen en speelt een centrale rol in rituele en funeraire praktijken.

De Bagmati-rivier ontspringt in de Shivapuri-heuvels ten noorden van de Kathmanduvallei en stroomt door het stedelijk gebied van Kathmandu voordat zij haar weg vervolgt door het zuiden van Nepal. Verder stroomafwaarts maakt zij deel uit van het stroomgebied van de Ganges.

Binnen het Nepalees hindoeïsme wordt de Bagmati beschouwd als een heilige rivier. Langs haar oevers bevinden zich belangrijke rituele plaatsen, waaronder crematieghats, met Pashupatinath als bekendste voorbeeld. De rivier is daardoor sterk verbonden met doodsrituelen, reiniging en opvattingen over het hiernamaals.

Historisch en stedenbouwkundig gezien heeft de Bagmati een bepalende invloed gehad op de ontwikkeling van nederzettingen in de vallei. Vroege steden, paleizen, kloosters en tempels werden vaak in directe relatie tot de rivier opgericht. Zij fungeerde als een symbolisch en ruimtelijk referentiepunt binnen het sacrale en stedelijke landschap.

Door de snelle urbanisatie van Kathmandu is de waterkwaliteit van de Bagmati in de stedelijke zone sterk achteruitgegaan. Desondanks blijft haar religieuze betekenis groot en zijn er diverse initiatieven gestart om ecologisch herstel te combineren met het behoud van cultureel erfgoed.