maankalender

Een maankalender is een tijdrekeningssysteem dat gebaseerd is op de fasen van de maan. Het werd gebruikt door oude beschavingen en speelt nog steeds een rol in religieuze tradities.

Een maankalender is gebaseerd op de synodische maancyclus, die ongeveer 29,5 dagen duurt van nieuwe maan tot nieuwe maan. Elke maand telt 29 of 30 dagen en een maanjaar bestaat uit 12 maanmaanden, wat neerkomt op ongeveer 354 dagen.

Dit betekent dat een puur maankalender niet samenvalt met het zonnejaar van ca. 365,25 dagen. Daardoor schuiven de maanden jaarlijks met ongeveer 11 dagen, los van de seizoenen. Dat is het geval bij de islamitische kalender (of hijrakalender), waarmee o.a. de vastenmaand Ramadan en de bedevaart Hajj worden berekend. Andere systemen zoals de Chinese of hindoeïstische kalender zijn maanzonnekalenders: ze voegen regelmatig een extra maand toe om de cyclus in lijn te brengen met het zonnejaar.

Maankalenders werden in de oudheid gebruikt door Babyloniërs, Grieken, Hebreeën, Kelten en andere volkeren. Ze hebben de structuur van het rituele tijdsbesef beïnvloed en spelen een rol in religieuze architectuur via oriëntatie en feestkalenders.