nagini

In de hindoeïstische en boeddhistische mythologie is een nagini een vrouwelijk slangwezen, half vrouw en half slang, afkomstig uit het mythische nagavolk. Zij wordt vaak gezien als beschermster van heilige plaatsen en als symbool van vruchtbaarheid.

De term nagini verwijst in Zuid-Aziatische religieuze tradities naar een vrouwelijk slangwezen dat behoort tot het mythische nagavolk. Naga’s en nagini’s worden gezien als halfgoddelijke wezens die verbonden zijn met water, de onderwereld en scheppende natuurkrachten. Ze komen voor in het hindoeïsme, het boeddhisme en soms in het jaïnisme, waar ze schatten, rivieren, bronnen en heilige plaatsen beschermen. In de kunst worden nagini’s meestal afgebeeld als sierlijke vrouwen van wie het onderlichaam overgaat in een slang die hen omringt of ondersteunt. Hun aanwezigheid op tempels, zoals in Konark en andere heiligdommen in Oost-India, symboliseert vruchtbaarheid, voorspoed, spirituele bescherming en vitale energie. Het erotisch karakter van sommige voorstellingen verwijst niet naar wereldse lust, maar naar een religieuze visie op schepping en levenskracht. Zo verbeelden nagini’s de continuïteit van het leven en de verbinding tussen aardse krachten en het goddelijke.